SALVADOR DALİ’nin TİYATRO ve MÜZESİ

Eriyen saatler var, tamam. Bıyığıyla sinek yakalayabiliyor, o kadar uzun yani. Bir kadına fena tutukmuş ve Picasso’yu çok kıskanırmış.

Sadece bunları bilir ve zaman zaman alakasız yerlerde duvarlara asılmış uzun ince bacaklı fil ve devasa karınca resimlerini tanıyarak Salvador Dali’ yi biliyor sanırdım kendimi. Hatta sürrealizmin fazla abartıldığını ve Dali ile birlikte parlatıldığını düşünürdüm.

Sadece Dali’nin Tiyatro Müzesini görmek için bile bir dış ülkeden Figueres’e gidilebileceğini düşünüyorum artık ama en akıllıcası, en azından bir İspanya seyahati ve Barselona merkezli bir konaklamada mutlaka görülmeli.

Dali’nin Tiyatro ve Müzesi’nin bulunduğu Figueres için Dali haricinde pek fazla özellik duymayacaksınız, küçük bir kasaba görünümünde. Barselona’dan 1,5 saatte gelen trenden inen hemen hemen herkes kaldırımlarda ki bütün direklerde yazan Dali Tiyatro ve Müzesi oklarını takip ederek zaten kendisi bir sanat eserine dönüştürülmüş müzeye doğru güya acele etmeden ama neredeyse koşturarak gidiyor. Tren Barselona’dan 16€’ya geliyor ve aynı fiyata oraya dönüyor. İlk tren 09:30’da ve dönen sonuncu tren 20:30’da Figueres’ten kalkıyor.

!! Eğer Barselona’da kullanacağınız ulaşım biletlerini internet üzerinden aldıysanız ve kendinizi benim kadar akıllı sanıyorsanız Ana Menü’de ‘Bunlar Oldu’ butonundan biletlerle ilgili tren maceramızı da okuyabilirsiniz!! (Pek Yakında)

Benim blog’umdasınız ve tavsiyelerime kulak vermeniz kaliteli bir müze ziyareti için faydalı olabilir. Dali, sürrealizm ve bu müze hakkında ne kadar bilgi bulabilirseniz okuyun, çünkü konu zaten zor, yani biz şu yaşadığımız gerçek yaşamda bile başımıza gelenleri zaman zaman algılamakta zorlanırken, delilik ile dahilik arasındaki çizgiyi kendi hayatında flulaştırmış bir adamın evine girdiğimizde en azından eserlerinin dönemlerini, etki alanlarını ve işlerini, okuyarak daha iyi anlayabilirsiniz.

Ya da yardımcı olayım, elimde sizin için küçük ama yararlı bilgiler var…  Bu tiyatro ve müze kendisinin ilk sergisini  açtığı yer ve Figueres Belediyesi tarafından daha sonra kendisine bağışlanmış. Uzun yıllar buranın dekorasyonu için bizzat kendisi uğraşmış.

Zaten anlayacaksınız ki binanın kendisi içindekilerin haricinde bir sanat eseri olarak tasarlanmış.

Merkezde bir zamanlar ana sahne olan bölümün önünde bulunan Cadillac kendisine Al Capone tarafından hediye edilmiş. İşte okumanın faydaları: aracın yanında küçük bir kutu var, eğer içine 1€ atarsanız arabanın içinde yağmur yağmaya başlıyor. Bizimle birlikte gezen birkaç turist hüzünlü bir müzikle birlikte aniden başlayan yağmur’dan pek etkilendiler.

Mezarı bu binanın içinde, büyük mezar taşı tasarladığı mücevherlerin sergilendiği odada.

Hayatının büyük aşkı olan kadın,  Dali’nin dahil olduğu, hatta İspanya’da Franco yanlısı açıklamalarından sonra ters düştüğü Sürrealizm akımının iki kurucusundan biri şair ve yazar Paul Eluard’ın eşi. İlk görüşte tutuluyor kadına, herhalde Gala’da ona tutuluyor ki ölene kadar birlikte oluyorlar.

Gala’nın durumu çok değişik değil mi? Yetenekleri fazla gelmiş ve genelden kopup avangart bir akım oluşturmuş ve bu akımın da en yetkin iki sanatçısı olabilmiş adamlarla ilişki kurmuş. Doğruluğu hiçbir zaman kanıtlanamayacak bir dedikoduya göreyse Dali ile Gala hiçbir zaman birlikte olmamışlar, Dali daha çok mastürbatör bir adammış. Ama doğruluğu kanıtlanmış bir bilgiye göre Franco rejimi tarafından bir ağacın altında kurşuna dizilerek öldürülen büyük şair Federico Garcia Lorca ile aralarında dramatik bir aşk yaşanmış.

Bizde,  İkinci Yeni şiir akımının iki büyük ismi Turgut Uyar ve Cemal Süreya ile evlenmiş Tomris Uyar var. Bir de Dali’nin çizdiği Gala’nın resimlerine baktıkça hep gözümün önüne Simon de Beauvoir geldi. Işığı kendi içinde ağır bir kadın imajı yarattı bende. Park Güell’de düzenlenen bir festival sırasında çekilmiş bir kayıtlarını da görmüştüm daha sonra.

‘BelleğinAzmi’ isimli, eriyen saatli meşhur tablo burada değil, ama Gala ile ikisinin cennete doğru yükseldikleri tavan freski muhteşem ve eğlenceli renkleriyle birlikte kocaman bir tavan boyunca burada. Odası olarak dizayn edilmiş yatağının da bulunduğu bölümde İstanbul seyahatinde satın aldığı bir ayakkabı boya sandığı da sergileniyor.

Müzeye hakkını verirseniz, ki bunu hakediyor; en az 3-4 saat geçirmeniz gerek orada. Çıktığınızda ise Figueres sokakları farklı bir gerçeklik perdesinin arkasından görünmeye başlayacak size. O uzun saatlerden sonra dışarı çıktığımda nasıl zihinsel bir sarsıntı geçirdiğimi hissedebiliyorum hala. Hakkında söylenen iyi ve kötü herşeye rağmen kendini gerçekleştirmiş bir adamın gölgesinin istasyona kadar size eşlik ettiğini hissedeceksiniz siz de. Bana derinden gelen bir sesle gitme dedi. Gitmekte kararlı olduğumu anlayınca da yine gel diye fısıldadı.

Not: Müze girişi 12€, ve mutlaka bir katalog almanızı tavsiye ederim. Fotoğrafını çektiğiniz eserleri bir kenarda unutacaksınız. Ama kitaplığınızda bulunan bir Dali Müzesi kataloğu canlı ve kaliteli fotoğraflarıyla orada geçirdiğiniz saatleri hatırlatır hep. 15€.

Peki, hiç olmazsa bir kitap ayracı…

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir